Dołącz do czytelników
Brak wyników

Budownictwo mieszkaniowe jedno- i wielorodzinne

30 sierpnia 2018

NR 6 (Sierpień 2018)

Dom z ogrodem zimowym

0 250

Na przestrzeni lat budynki w standardzie pasywnym zdobyły sobie reputację budynków superenergooszczędnych. Jednak dla wielu inwestorów planujących budowę domu to płynące z zastosowania standardu pasywnego podwyższony komfort i wygoda są najważniejszymi korzyściami skłaniającymi ich do tej filozofii budowania.

Tak właśnie jest w przypadku właścicieli „Domu z ogrodem zimowym” – rodziny 2 + 2 + 2 (dwójka rodziców, dwójka dzieci w wieku przedszkolnym, pies i kot). 
Inwestorzy od dawna marzyli o budowie własnego domu, w którym mogłyby wychowywać się i rozwijać ich dzieci. Lokalizacja w Chotomowie wydawała się idealna do tego celu – nie tylko dzięki doskonałemu skomunikowaniu z Warszawą, ale także ze względu na otoczenie – dostatek okolicznych pól i lasów daje możliwość odpoczynku z dala od zgiełku wielkiego miasta. Oddalenie od metropolii pozwoliło też inwestorom na wybór tańszej, a jednocześnie większej działki, o bardziej funkcjonalnym kształcie i idealnym usytuowaniu względem stron świata. 
Mając wybraną działkę, inwestorzy mogli skupić się na projekcie. Ich główne założenia przewidywały: budynek o prostej bryle, płaski lub dwuspadowy dach, duże przeszklenia i otwarty parter połączony z ogrodem. Inwestorzy chcieli ograniczyć liczbę instalacji oraz nakład pracy potrzebnej do obsługi domu. Budynek sam miał utrzymywać stałą, równomierną temperaturę niezależnie od pory roku i pogody, tworząc zdrowe warunki życia dla domowników. Przy tym budynek musiał być jak najbardziej energooszczędny. Poszukując wiedzy i informacji na temat możliwych rozwiązań do swojego nowego domu, inwestorzy odwiedzali targi budownictwa w całej Polsce. Na jednym z nich, w Poznaniu, na konferencji dotyczącej budownictwa pasywnego, trafili na prezentację św. pamięci inż. Güntera Schlagowskiego – założyciela Polskiego Instytutu Budownictwa Pasywnego, który zainspirował ich i przekonał do budowy domu w standardzie pasywnym.

Fot. 1. Dom z ogrodem zimowym widok od ulicy
Źródło: PASYWNY M2

Proces projektowania

Na początku procesu projektowego inwestorzy zwrócili się do naszej pracowni – Pasywny m2 – o przeprowadzenie analizy, jak różne czynniki (m.in. orientacja względem stron świata, zacienienie, osłona przed wiatrem) wpłyną na ostateczną oszczędność energii i komfort budynku. Okazało się, że wstępna koncepcja budynku wymaga przeprojektowania. Inwestorzy poprosili więc nasz zespół o opracowanie pełnego projektu budynku, tak by spełniał on zarówno ich wymagania estetyczno-funkcjonalne, jak i wymogi standardu pasywnego.
W pierwszej kolejności zostały wykonane obliczenia zapotrzebowania przyszłego budynku na energię do celów grzewczych. Na ich podstawie dokonano zmian projektowych dotyczących wielkości i liczby okien, doboru technologii przegród zewnętrznych (w tym grubości izolacji) oraz doboru odpowiednich urządzeń do budynku (centrali wentylacyjnej, pompy ciepła, systemu rozprowadzania ciepła i chłodu). Po zamknięciu fazy koncepcyjnej opracowany został projekt budowlany wraz z pełną dokumentacją wymaganą przez starostwo powiatowe do uzyskania pozwolenia na budowę. Po złożeniu dokumentów do starostwa nasze biuro przystąpiło do opracowywania projektu wykonawczego. W przypadku budynku w standardzie pasywnym ten etap jest szczególnie ważny, gdyż wiele elementów domu wymaga bardzo dokładnego rozrysowania, tak by zredukować do minimum mostki termiczne i zapewnić wymaganą szczelność powietrzną. Projekt wykonawczy był konsultowany z wykonawcami domu, aby zaproponowane rozwiązania były jak najkorzystniejsze dla inwestora, ale również jak najprostsze dla wykonawcy.

Fot. 2. Ogród zimowy pozwala na codzienne podpatrywanie przyrody
Źródło: PASYWNY M2

Realizacja budynku

Realizacja budynku rozpoczęła się we wrześniu 2015 roku – od wykonania płyty fundamentowej z systemem grzewczym. Równolegle z pracami nad płytą rozpoczęta została prefabrykacja ścian i dachu budynku, odbywająca się w hali fabrycznej. Montaż prefabrykowanych elementów na działce inwestora trwał dwa miesiące. Następnie zamontowano stolarkę okienną i zainstalowano szczelną powietrznie powłokę budynku. Jakość materiałów, komponentów i wykonania prac, a także rzetelność wykonawcy zostały potwierdzone w trakcie budowlanego testu szczelności powietrznej. Jego wynik – na poziomie n50 = 0,26 1/h –
oznacza ilość wymian powietrza w budynku w ciągu godziny przy różnicy ciśnień między wnętrzem a otoczeniem wynoszącej 50 paskali. Dla budynków w standardzie pasywnym wynik testu szczelności musi być niższy niż 0,6 1/h. Im wartość ta jest niższa, tym mniejsze są straty ciepła w budynku.

Fot. 3. Ogród zimowy umożliwia doskonałe naturalne doświetlenie salonu
Źródło: PASYWNY M2

Technologia budowy

Budynek posadowiony został na betonowej płycie fundamentowej wyposażonej w system grzewczy i zaizolowanej 30-centymetrową warstwą styroduru. Dzięki takiej izolacji współczynnik przenikania ciepła dla płyty wyniósł 
U = 0,11 W/(m2 × K).
Konstrukcja ścian oraz dachu wykonana została z drewna (belka dwuteowa) i wypełniona izolacją termiczną w postaci mat z włókien drewnopochodnych. Wybór materiału nie był przypadkowy. Zależało nam, by również na etapie budowy ilość zużytej energii (tzw. energii szarej) była  jak najmniejsza. Dlatego do konstrukcji domu wybrano materiały drewniane i drewnopochodne, których współczynnik energii wbudowanej jest znacznie niższy niż w przypadku materiałów używanych w technologii murowanej.
Całkowita grubość ściany budynku wynosi 57,6 cm, a składają się na nią, jak już wspomniano, półmetrowej szerokości belka dwuteowa wypełniona materiałem izolacyjnym oraz warstwy wykończeniowe. Współczynnik przenikania ciepła U ściany wynosi 0,076 W/(m 2 × K). Od góry budynek jest ocieplony w warstwie stropu, przez co strych jest już poza strefą ocieploną. Podobnie jak ściany, strop wykonany został z belki dwuteowej o szerokości pół metra, wypełnionej izolacją, a jego współczynnik U również wynosi 0,076 W/(m 2 × K). Tak wykonane ściany i strop pozwalają na ograniczenie strat ciepła do minimum. Dodatkowo przegrody wykonane w ten sposób są otwarte dyfuzyjnie, co pozwala na naturalną migrację nadmiaru wilgoci z pomieszczeń do przegrody, a następnie wyparowanie jej na zewnątrz.
Szczelność powietrzną budynku zapewniają płyty OSB sklejone na łączeniach taśmą oraz prawidłowy montaż okien, wykorzystujący taśmy paroszczelne wewnątrz pomieszczeń, taśmy rozprężne w przestrzeni między oknem a ścianą oraz taśmy paroprzepuszczalne na zewnątrz budynku.
W budynku o tak grubej izolacji i dużych oknach od południa zachowanie komfortu termicznego jest jednym z priorytetów. W przypadku tego projektu pierwszą linię ochrony przed przegrzewaniem stanowi przemyślane zacienienie budynku. Odpowiednie zacienienie uzyskane jest dzięki wykorzystaniu drzew liściastych, żaluzjom zewnętrznym na oknach południowych i zachodnich oraz markizie nad ogrodem zimowym. Technologia szkieletowa budowy ścian stanowiła duże ułatwienie, gdyż pozwala ona na łatwą instalację skrzynek żaluzjowych, bez powstawania tzw. mostków termicznych w miejscach ich montażu.

Okna – źródło oszczędności i zysków ciepła

Niezwykle ważnym elementem, wpływającym w dużym stopniu na zapotrzebowanie budynku na energię grzewczą, jest wybór odpowiednich okien, które zapewnią maksymalną izolacyjność termiczną i szczelność powietrzną, a jednocześnie dostarczą zakładane zyski cieplne ze słońca. 
W przypadku „Domu z ogrodem zimowym” inwestor rozważał użycie okien drewnianych lub PCV. Wybór okien drewnianych byłby bardziej spójny z naturalnymi materiałami zastosowanymi przy budowie budynku, z kolei okna PCV były tańsze. Ostatecznie wygrała ekonomia i inwestor zdecydował się na zastosowanie superenergooszczędnych okien z PCV, o współczynniku przenikania ciepła dla profili na poziomie Uf = 0,73 W/m 2 × K. Dzięki zastosowaniu tak ciepłych ram ostateczne współczynniki przenikania Uw dla zastosowanych okien były niższe niż 0,8 W/m 2 × K, przy czym okna od strony północnej, wschodniej i zachodniej wyposażone zostały w szyby o współczynniku Ug = 0,5 W/m 2 × K, a okna od strony południowej szyby o współczynniku Ug = 0,6 W/m 2 × K, ale za to o wyższym współczynniku przenikalności promieniowania słonecznego g. Dzięki temu okna od południa mogą generować większe zyski cieplne ze słońca. Jako że budynek wykonany został w technologii szkieletowej, montaż okien był ułatwiony, gdyż nie trzeba było ich przesuwać względem lica ścian w celu redukcji montażowego mostka termicznego. Większość okien została zamontowana w warstwie izolacji za pomocą kotew, natomiast okna montowane do płyty fundamentowej, zostały zamocowane na specjalnych konsolach, które następnie zostały obudowane styrodurem i odpowiednio zaizolowane. Doskonały wynik testu szczelności potwierdził jakość zastosowanej stolarki i rzetelność jej montażu. 

Fot. 4. Instalacja fotowaltaniczna o mocy 9,75 kWp pokrywa całą południową połać dachu
Źródło: PASYWNY M2

Drzwi – ciepłe wejście do domu

Drzwi, podobnie jak okna, pod względem efektywności energetycznej stanowią newralgiczny element każdego budynku, gdyż są to miejsca ograniczonej izolacyjności termicznej. W przypadku „Domu z ogrodem zimowym” inwestorzy zdecydowali się na zastosowanie superenergoszczędnych drzwi drewnianych o współczynniku Uw = 0,58 W/m 2 × K.

System grzewczo-chłodzący

Przed podjęciem ostatecznej decyzji w kwestii wyboru systemu grzewczo-chłodzącego, odpowiedzialnego  za ogrzewanie budynku zimą, chłodzenie go latem i zaopatrzenie w ciepłą wodę użytkową w ciągu całego roku, projektanci i...

Artykuł jest dostępny dla zalogowanych użytkowników w ramach Otwartego Dostępu.

Załóż konto lub zaloguj się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałów pokazowych.
Załóż konto Zaloguj się

Przypisy