Dołącz do czytelników
Brak wyników

Obiekty użyteczności publicznej , Otwarty dostęp

20 lutego 2018

NR 2 (Listopad 2017)

Energooszczędne okna w nowoczesnym budownictwie

0 63

Współczesne projekty domów i (w szczególności) obiektów użyteczności publicznej powinny być przygotowane możliwie kompleksowo, tj. uwzględniać m.in. wpływ budynku na środowisko, jego użytkowników oraz inne osoby w otoczeniu.

Ten wpływ powinien być rozpatrywany w kontekście całego życia budynku – od etapu projektowania, przez budowę, do użytkowania i ewentualnego dostosowania, modernizacji czy zmiany przeznaczenia po latach.

Okna w budynku są kluczowym elementem wpływającym na jego użytkowanie, wygląd czy nawet trwałość. Odpowiedzialne są za oświetlenie wnętrza budynku, ale też za jego formę, przydatność do zakładanych celów, komfort użytkowania i wreszcie zużycie energii do ogrzewania i chłodzenia.

Nie tylko izolacja cieplna

Parametr energooszczędności, rozumiany jako izolacyjność cieplna, jest stosunkowo łatwy do porównywania, dlatego stał się jednym z podstawowych kryteriów przy wyborze okien. Oczywiście, musi być brany pod uwagę przy projektowaniu i wyborze rodzaju stolarki okiennej i jej producenta. Inwestorzy domów jednorodzinnych często traktują go jako najistotniejszy parametr. Jednak sam w sobie nie wystarcza on do właściwej oceny okien pod względem ekologiczności, wpływu na zużycie energii przez budynek czy kosztów jego utrzymania oraz ewentualnej modernizacji.

O energooszczędności okien w szerokim ujęciu decyduje również projekt budynku, w szczególności konstrukcja ścian, kształt elewacji, instalacje wewnętrzne, kształt przeszkleń i ich rozmieszczenie względem stron świata czy sposób montażu okien. Do tego dochodzą takie elementy jak trwałość stolarki, ekologiczność materiału, z którego jest wykonana, czy energochłonność produkcji, a nawet warunki gwarancji na okna. Oczywiście, część tych parametrów jest trudna do weryfikacji i oceny, a przynajmniej wymaga bardzo dużej determinacji przy weryfikowaniu ze strony projektanta i inwestora.

Zatem w powszechnym rozumieniu ocena energooszczędności okien została sprowadzona do poziomu wskaźnika przenikalności ciepła (energii cieplnej). W tym rozumieniu jest też ujęta w regulacjach prawnych, nakładających na inwestorów obowiązek zachowania określonych parametrów przy wznoszeniu budynków. Aspekt przepuszczalności światła schodzi nieco na dalszy plan, choć w przypadku budynków użyteczności publicznej bywa równie istotny jak ten pierwszy (o czym w dalszej części artykułu).

Współczynnik przenikania ciepła U

Wartość współczynnika przenikania ciepła okna (U lub Uw – „w” od ang. window) określa, ile ciepła będzie przedostawać się przez m2 okna przy danej różnicy temperatury (1 stopień) pomiędzy wewnętrzną a zewnętrzną stroną okna. Im mniej tej energii przedostaje się na drugą stronę, tym lepiej. Można przyjąć, że obecnie wartości Uw w okolicach 0,8–0,9 W/m2 × K kwalifikują okna do energooszczędnych. Okna do domów pasywnych osiągają natomiast wartości jeszcze niższe, nawet
0,6–0,7 W/m2 × K.

Na te wartości składają się współczynniki odpowiednio ramy (Uf – „f” od ang. frame) i szyb (Ug – „g” od ang. glass).
Warto wspomnieć, że aktualnie obowiązujące przepisy (od 1 stycznia 2017 r.) wymagają, aby wszystkie okna ścienne (elewacyjne), niezależnie od wielkości, miały współczynnik przenikania ciepła Uw nie większy niż 1,1 W/m2 × K , a okna połaciowe (dachowe) nie większy niż 1,3 W/m2 × K.

Kolejna kluczowa data z punktu widzenia inwestorów to 1 stycznia 2021 r., od kiedy te wskaźniki będą musiały być na maksymalnym poziomie odpowiednio 0,9 W/m2 × K dla okien elewacyjnych i 1,1 W/m2 × K dla połaciowych. Dla obiektów zajmowanych przez władze publiczne lub będących ich własnością te wymogi będą obowiązywały jeszcze wcześniej, tj. od 1 stycznia 2019 r. Jak zresztą się okazuje, są gminy, które już od kilku lat inwestują w jeszcze lepsze rozwiązania i stawiają na budynki publiczne w technologii pasywnej – warto w tym miejscu wspomnieć np. o gminie Słomniki, w której powstała hala sportowa oraz przedszkole w tym standardzie. 

Ograniczenie całkowitej powierzchni przeszkleń

Co więcej, aktualnie obowiązuje już ograniczenie całkowitej powierzchni przeszkleń w budynku, jeśli mają one współczynnik Uw w przedziale od 0,9 do 1,1 W/m2 × K. Otóż obecnie przepisy nie pozwalają stosować takich okien w nadmiarze. Dlatego inwestorzy, budując bardzo przeszklone budynki użyteczności publicznej czy domy jednorodzinne z bardzo dużym udziałem przeszkleń, powinni zejść do poziomu Uw poniżej 0,9 W/m2 × K. Tutaj potrzebne są rozwiązania, jakie daje połączenie ciepłych ram drewnianych lub wielokomorowych ram PVC i nowoczesnych, dwukomorowych pakietów szybowych z ciepłą ramką międzyszybową, o współczynnikach Ug rzędu 0,5–0,6 W/m2 × K.

Pewnym ułatwieniem w spełnieniu tych norm może być to, że z reguły zestaw szybowy ma lepsze parametry izolacyjne niż rama, dlatego im jest go więcej w całkowitej powierzchni okna (jak w przypadku dużych okien), tym wskaźnik dla całego okna będzie lepszy. Producenci podają wartości Uw dla referencyjnego rozmiaru okna, tj. 123 × 148 cm. Tym samym przy większych rozmiarach okien możemy liczyć na lepszy (niższy) poziom, szczególnie przy zastosowaniu ci...

Artykuł jest dostępny dla zalogowanych użytkowników w ramach Otwartego Dostępu.

Załóż konto lub zaloguj się.
Czeka na Ciebie pakiet inspirujących materiałów pokazowych.
Załóż konto Zaloguj się

Przypisy